PRACE ROCZNE Z ONTOLOGII
Studenci nie muszą pisać prac rocznych z ontologii. Jeżeli jednak decydują się to robić, powinni spełnić określone wymagania. Ostateczny i nieprzekraczalny termin składania prac rocznych: 7 kwiecień 2010 roku. Po tym terminie prace roczne nie będą przyjmowane. Wyboru tematów prac studenci dokonują samodzielnie na podstawie poniższych wskazówek. W razie wątpliwości co do wybranego tematu, zakresu literatury i innych szczegółów, studenci mogą skonsultować się z prowadzącym ćwiczenia podczas jego dyżuru. Prowadzący akceptuje dwa rodzaje prac:
- prace sprawozdawcze (opisowe), dotyczące wybranych teorii ontologicznych lub analizy pojęć (objętość od 15 do 25 stron maszynopisu);
- prace "zaangażowane", rozstrzygające wybrane zagadnienia ontologiczne, oparte na samodzielnym konstruowaniu argumentacji lub kontrargumentacji (objętość od 10 do 20 stron maszynopisu).
Każda praca musi:
- dotyczyć problematyki związanej ściśle z ontologią (w grę wchodzą prace z zakresu: ontologii sensu stricto, metafizyki, filozofii umysłu oraz ontologicznych zagadnień w obrębie filozofii nauki, filozofii języka, filozofii religii i antropologii filozoficznej);
- posiadać wyraźnie określony temat i zakres analizy;
- posiadać jasną i czytelną strukturę;
- zawierać precyzyjnie skonstruowane przypisy i bibliografię;
- być napisana zgodnie z zasadami polskiej gramatyki i ortografii;
- być rzetelnie wyedytowana;
- być napisana "w duchu filozofii analitycznej", co oznacza, że musi ona-;
- poddawać się racjonalnej - zgodnej z zasadami logiki - obróbce.
Ogólnym wzorcem edytorskim dla prac rocznych z ontologii są artykuły publikowane w czasopiśmie "FILOZOFIA NAUKI". Prace, które nie spełniają któregokolwiek z powyższych warunków, będą odrzucane przez prowadzącego. Odrzucone prace można poprawiać. Jeżeli jakaś praca spełnia narzucone kryteria, to jest oceniana pozytywnie. Studenci piszący prace z ontologii powinni pamiętać, że jeżeli nie zdołają uzyskać oceny pozytywnej z pracy, to nie uzyskają również zaliczenia roku akademickiego i promocji na rok następny. Rozsądne jest zatem złożenie pracy rocznej przed rozpoczęciem letniej sesji egzaminacyjnej.
Przykładowe tematy prac:
- Analiza pojęcia "przedmiotu";
- O pojęciu indywiduum;
- Wieloznaczność pojęcia "bytu";
- Analiza pojęcia "cechy";
- Cechy wewnetrzne i zewnętrzne;
- Własnosci wspólne i swoiste;
- Teorie cech;
- Analiza pojęcia "relacji";
- Przysługiwanie, egzemplifikowanie, inkodowanie;
- Analiza pojęcia "bycia częścią";
- Podobieństwo, różnica, identyczność;
- Kryteria identyczności;
- Warunki i kryteria genidentyczności;
- Elementarne predykaty ontologiczne;
- Części czasowe i persystencja;
- Endurantyzm, perdurantyzm i teoria stanu;
- Analiza pojęcia "istoty";
- Haecceitas i quidditas;
- Koncepcje transcendentaliów;
- Analiza pojęcia "istnienia";
- Sposoby, kryteria i definicje istnienia;
- O podstawowym - i niepodstawowych sposobach istnienia;
- Substancja i subsystencja: niezawisłość bytowa;
- Analiza pojęcia "rzeczy";
- Substancje i akcydensy;
- Konkrety i abstrakty;
- Stany rzeczy i sytuacje;
- Przedmioty i sytuacje w ontologii Wittgensteina;
- Procesy i zdarzenia;
- Negatywne stany rzeczy;
- Możliwość i konieczność bytowa;
- Analiza pojęcia "możliwego świata";
- Analiza pojęcia "zbioru";
- Przedmioty fikcyjne a abstrakty;
- Definicje powszechników;
- Argumentacje nominalistyczne;
- Sposoby uzasadnienia realizmu pojęciowego;
- Sposoby istnienia wartości;
- Kryteria wczesniejszości;
- Relacje czasowe i czas;
- Przeszłość, teraźniejszość, przyszłość;
- Relacje spacjalne;
- Własności czasoprzestrzeni; absolutyzm i relacjonizm;
- Rozciągłość czasowa i przestrzenna - definicje;
- Analiza pojęcia "przyczyny";
- Koncepcje przyczynowości;
- Oddziaływanie i zmiana;
- Powstawanie i ginięcie;
- Analiza pojecia "superweniencji";
- Analiza pojęcia "emergencji";
- Funkcjonalizm i realizacjonizm fizykalny;
- Fizykalizm typiczny i egzemplaryczny;
- Monizm anomalny;
- Teoria podwójnego aspektu;
- Epifenomenalizm i emergentyzm;
- Problemy przyczynowania mentalnego;
- Czy osoby to ciała?;
- Co to znaczy być epifenomenem?;
- Kryteria identyczności osobowej;
- Czy rzeczywistość jest podobnie "nieostra" jak język, który ją opisuje?;
- Czy cechy można redukować do zbiorów?;
- Reizm ontologiczny i semantyczny;
- Konkretyzm, somatyzm i pansomatyzm;
- Argumentacje antyreistyczne;
- Odmiany ewentyzmu;
- Wersje materializmu;
- Analiza krytyczna ewentyzmu punktowego;
- Ontologia w ujęciu W. v. O. Quine'a;
- O pojęciu zaangażowania ontologicznego;
- Zagadnienie adekwatnosci fizykalnej ontologii;
- Zagadnienie redukcji kategorialnej na terenie ontologii;
- Argumentacje na rzecz realizmu ontologicznego;
- Argumentacje antyidealistyczne;
- Ontologie przedmiotów a ontologie sytuacji;
Tematy prac typowo sprawozdawczych mogą być związane z teoriami metafizycznymi następujących myślicieli:
- Peter van Inwagen
- Roderick M. Chisholm
- Edward Jonathan Lowe
- David Lewis
- David M. Armstrong
- Trenton Merricks
- Ned Markosian
- David Wiggins
- Peter Simons
- Michael Burke
- Eli Hirsch
- Cynthia Macdonald
- Dean W. Zimmerman
- Theodore Sider
- Andre Gallois
- Mark Heller
- Hud Hudson
- Yuri Balashov
- Eric T. Olson
- Lynne Rudder Baker
- John Heil
- Sally Haslanger
- Gary S. Rosenkrantz
- Joshua Hoffman
- Michael Rea
- Kit Fine
- Harold Noonan
- Jaegwon Kim
- Michael Tooley
- Michael Jubien
- Michael J. Loux
- David Hugh Mellor
- Alvin Plantinga
- Edward N. Zalta
- Donald Davidson
- Karl R. Popper
- Józef Maria Bocheński
- Zdzisław Augustynek
- Jacek J. Jadacki
- Tadeusz Kotarbiński
- Tadeusz Czeżowski
- Kazimierz Ajdukiewicz
- Jan Woleński
dr hab. Mariusz Grygianiec
ontology@wp.pl